17. júní. Jón Sigurðsson.

Hér erum við samankomin til að votta Jóni Sigurðssyni virðingu okkar og þakklæti fyrir þá baráttu sem hann og samferðafólk hans háði fyrir frelsi okkar, sjálfstæði og lýðræðislegu réttindum.

Lýðveldið Ísland er friðsælt 330þúsund manna samfélag á fallegri eyju sem er rík af náttúruauðlindum. Samfélag sem öðlaðist sjálfstæði án stríðs eða blóðsúthellinga og hefur allt til alls þrátt fyrir að vera landfræðilega afskekkt. Samfélag sem er auðvitað ekki fullkomið – heldur samfélag sem okkur ber að halda áfram að þróa og bæta. Við verðum stöðugt að stuðla að auknu jafnrétti, meiri sanngirni og bættum hag okkar allra. Það er sameiginlegt verkefni okkar, skylda okkar gagnvart sögunni og komandi kynslóðum.

Okkur ber að standa vörð um auðlindirnar, söguna og menningararfinn í anda Jóns og samferðafólks hans.

En okkur ber að gera meira en það.

Þó samfélagið okkar sé landfræðilega afskekkt, þá er það hluti af stærra samhengi. Ísland er hluti af samfélagi þjóða. VIÐ erum hluti af samfélagi þjóða og við berum ábyrgð sem slík.

Það hafa ekki allar þjóðir öðlast sjálfstæði án blóðsúthellinga. Það búa svo sannarlega ekki allir á friðsælum eyjum sem eru ríkar af náttúruauðlindum. Ísland, þetta litla og alls ekki fullkomna samfélag, er samfélag sem allt of margt fólk getur bara látið sig dreyma um að tilheyra.

Tugmilljónir fólks er á flótta í heiminum, fólk eins og við, fólk eins og Jón. Fólk sem flýr harðstjórn og ofríki, stríð og ofbeldi, þurrka og hungursneyð. Frelsi, sjálfstæði og lýðræðisleg réttindi eru sannarlega ekki sjálfsögð og það eru ekki allir svo heppnir að geta vottað 18. aldar manni virðingu sína og þakklæti með kransi.

Frelsi okkar, sjálfstæði og lýðræðislegu réttindi eru ekki takmörkuð auðlind. Þvert á móti. Þeim mun fleiri sem fá notið þeirra, þeim mun betra.

Ég þykist þess fullviss að væri Jón á lífi í dag, væri hann ákafur baráttumaður fyrir sanngjarnari heimi. Að fleiri fengju að njóta þeirra forréttinda sem við höfum hér á Íslandi.

Á sama tíma og við stöndum vörð um auðlindirnar, söguna og menningararfinn, skulum við standa vörð um sanngirni og réttlæti. Það þýðir að við verðum að axla ábyrgð og leyfa fleirum að njóta alls þess góða sem okkar ágæta samfélag hefur uppá að bjóða. Við verðum að á móti þeim sem hingað leita – og gera það vel. Hjápa fólki í neyð. Svo einfalt er það.

Um leið og við vottum Jóni virðingu okkar skulum við hugsa til allra  þeirra sem aðeins geta látið sig dreyma. Þökkum Jóni fyrir hans framlag – en heitum því að gera allt sem í okkar valdi stendur til að fleiri fái notið þess sem lýðveldið Ísland hefur uppá að bjóða.

Gleðilega þjóðhátíð.

Ávarpið var flutt við leiði Jóns Sigurðssonar á 17. júní 2016.